Leven met de Vliegende Pijl – 44 – Hoe VW de ontwikkelingen aanstuurde tussen 1991-1997!

Misschien toch goed om het verhaal even te verbreden naar de situatie waarin Skoda indertijd, rond 1996 verkeerde. Het merk kwam in die jaren steeds meer in handen van Duitse managers die de taken van de Tsjechen overnamen die weliswaar vaak zeer begaafd waren geweest maar door het vroegere communistische juk relatief initiatiefarm bleven bij hun optreden. Door mensen van Volkswagen te plaatsen op sleutelposities kon men bij Skoda de in het Duitse Wolfsburg gewenste veranderingen sneller doorzetten dan als men dit wellicht niet had gedaan. Skoda’s autodivisie was financieel in feite bijna opgebrand toen anno 1991 de overname van ongeveer 30% van de aandelen plaatsvond. De rest was toen nog in handen van de Tsjechische overheid. Voor de goede orde; VW nam slechts de personenwagenafdeling over van AZNP/Skoda. Er waren in het Tsjecho-Slowakije van toen nog een reeks andere Skoda-bedrijven actief, maar daar zag men in Duitsland niet zoveel in. Zo kon het dus voor komen dat je allerlei soms wonderlijke producten of vervoermiddelen kon zien die waren voorzien van het uit het verleden bekende Skoda-logo maar die weer niet vielen onder de noemer van Volkswagen.

De Duitsers hadden er in het begin waarschijnlijk te weinig oog voor gehad en wellicht ook wat te weinig geld voor over. ‘Gelukkig’ bleek dat veel van die vroegere Skoda-afdelingen het op eigen kracht niet konden redden en zo bleef in feite slechts staalfabrikant Skoda in Pilzen en de raildivisie (Skoda Transportation) over plus Skoda Automobilova uit Mlada Boleslav waar VW de scepter zwaaide. Met elkaar hadden die officieel verder niets meer van doen. Toen VW de Skoda autofabrieken en bijbehorende organisatie overnam werd daar nog slechts de Favorit gebouwd en verhandeld. Een prima auto op zich die echter wel in zijn ontwikkelingsperiode alle geldelijke middelen van de vroegere staatsonderneming AZNP/Skoda had opgemaakt. Dus moest er het e.e.a. gebeuren om die auto op een wat moderner leest te schoeien en te voorzien van bijvoorbeeld Single Point Injection Systemen en een al eerder beschreven volkomen nieuwe inrichting. Dat lukte aardig en ook snel. Vanuit de Favorit ontwikkelde Skoda samen met de Duitsers de Felicia. Die auto volgde de Favorit op, maar was in feite wel een soort tussenpaus.

De lijnen vanuit Volkswagen richting toekomst van het Tsjechische merk waren intussen uitgezet en daarin pasten veel moderner auto’s. In feite was die Felicia in opzet nog steeds een echt Tsjechische auto, voorzien van Duitse techniek. Maar je kon er ook nog steeds een Pickup, stationcar, VanPlus en zelfs een pret-Pick-up (FUN) van krijgen. De Felicia kon ook worden geleverd met Skoda’s eigen lichtmetalen blokken, nu voorzien van MPI-techniek, maar tevens met een goed presterende 1.6 liter VW motor en de aloude 1.9 grote diesel uit de Golf van die jaren. De Felicia was overigens echt een enorme stap vooruit en de auto kwam in veel markten goed aan. De kleine bedrijfswagens binnen het gamma waren ook in veel landen buitengewoon gewild. In eigen land waren ze bijna niet aan te slepen, maar zeker ook in een aantal andere markten zeer gevraagd. Zo kon VW door de Balkanoorlogen in de jaren negentig in Sarajevo niet langer haar aloude Caddy bouwen. Die auto baseerde zich nog op de Golf 1, maar was in veel landen, ook bij ons, zeer populair. Om aan het gemis van dit soort wagens tegemoet te komen besloten VW en Skoda om de Felicia Pick-up in Duitsland als VW Caddy op de markt te brengen.

Gebouwd in Tsjechië, uitgerust als een VW en ook verkocht tegen de prijs van een Volkswagen. Klanten keken er niet van op en het zal Volkswagen best de nodige centjes hebben opgeleverd. In andere markten was de naam Skoda soms nog wat beladen, veelal veroorzaakt door een wat vaag ‘Oostbloksausje’. Dan zag je dat kopers hun auto’s ontdeden van hun Skodalogo’s en er via de accessoireswinkel gekochte VW logo’s op aanbrachten. Slim zijn had zijn prijs, domheid kennelijk ook. Intussen werkte of vocht Volkswagen zich door de traditionele kanalen heen die binnen het vroegere Skoda en haar interne organisatie bestonden. Oude managers werden de laan uitgestuurd, nieuwe aangetrokken. Veel van het oude administratieve functioneren werd op moderne wijze geautomatiseerd, de fabrieken voor de Felicia compleet gerenoveerd en een fonkelnagelnieuwe gebouwd naast de oude complexen om daarin vanaf medio 1997 de nieuwe middenklasser Octavia te kunnen produceren. En daarmee zette men de toon voor de toekomst. VW zette ‘exportafdelingen’ op die met bepaalde landen en regio’s moesten gaan onderhandelen of samenwerken. Daarmee kon dan de verkoop worden opgevoerd en nieuwe markten aangeboord. Verkocht men in 1991 nog in 35 landen Skoda’s, al snel werden dat er 55, een paar jaar later 80. Daarmee was de toekomst voor het Tsjechische merk verzekerd, al was de voertaal intussen wel vaak Duits geworden en zagen veel Tsjechen deze ontwikkelingen maar met lede ogen aan. Maar het moet gezegd, die Duitsers deden hun werk goed, lieten de Tsjechen zien dat hun eigen toch vaak hoogwaardige technische inzichten prima pasten in het VW-denken en dat succes weer leidde tot meer investeringen die van Skoda zouden maken wat het heden ten dage is. Maar dat lag nog wat in de toekomst verborgen. Wordt Vervolgd! (Beelden: Yellowbird archief/Skoda/Pon)

 

Leven met de vliegende pijl – 14 – Tweede Wereldoorlog

En toen was het opnieuw oorlog in Europa. Een gruwelijke tweede wereldoorlog diende zich aan. Het voorspel daartoe raakte ook de Tsjechen heftig. Nadat de Nazi’s eerst Oostenrijk hadden geannexeerd deden ze dat even later ook met het door hen zo verguisde Tsjecho-Slowakije. Hitler gaf het grondgebied ‘terug aan de volks-Duitsers’ in Sudetenland die door de Boheemse en Moraafse bevolking zo zouden zijn geknecht. Binnen de kortste keren was het land door de Nazi’s bezet, waarbij de Tsjechen echt werden onderdrukt en de Slowaken een wat andere status kregen door hun houding t.o.v. de Nazi-onderdrukking. Men noemde deze vorm van bezetting een Protectoraat en de man die namens Hitler de boel bestierde was de beruchte en later door Tsjechische verzetslieden vermoorde Nazi-beul Heidrich. Al snel werd het door de Duitsers zeer gewaardeerde productie-apparaat van Skoda ingezet voor de fabricage van allerlei militair materieel.

De Duitsers namen ook hele voorraden van t.b.v. het Tsjechische leger gebouwde Skoda-tanks in beslag en vervoerden die naar de Heimat waar ze werden aangepast en ingezet voor de invasie van de westerse landen in mei 1940. Maar bouwde Skoda ook ambulances, militaire trekkers, en nog meer tanks die o.a. waren voorzien van door Porsche ontwikkelde motoren. Een deel van de uit Tsjecho-Slowakije geroofde tanks werd later ook door de Nazi’s ingezet tijdens de inval in de Sovjet-Unie in 1941. De beruchte Tigertanks, vrijwel onverslaanbaar geacht in de latere oorlogsjaren, kwamen naar verluid deels ook uit de Skoda-fabrieken vandaan. Dwangarbeiders deden daarvoor het werk. Helemaal aan het einde van de oorlog ontdekten de geallieerden kennelijk ineens dat de Skoda-fabrieken weleens van strategisch belang zouden kunnen zijn voor de bouw van Nazi-materieel en bombardeerden ze de tot dan aardig gespaard gebleven fabrieken in Mlada Boleslav.

Gelukkig voor de Tsjechen viel de schade na die bombardementen nogal mee en bleven de productiehallen voor totale vernietiging gespaard. Toen de Duitsers zich terug moesten trekken en de oorlog voorbij was, lag het land intussen in de door de Russen ‘bevrijde zone’ van Europa. In Jalta bespraken de toenmalige geallieerden de nieuwe realiteit van Europa. Met een enkele pennenstreek verdween het land Tsjecho-Slowakije achter het ijzeren gordijn, al voelde dat in eerste instantie nog niet zo. En werden de contouren zichtbaar van een land onder het communistische juk waar men zich zou moeten richten naar Stalinistische bestuursvormen. Het zou lang duren voor men daar eindelijk van werd verlost. En voor de creativiteit van de autobouwers bij Skoda was dit een gitzwarte periode. Wordt vervolgd (Beelden: Internet/Wiki)

Mongoolse Barbaren…

Mongolen 4Hoe komt het toch dat tussen de oude historie van de grote beschavingen langs Eufraat en Tigris zo weinig is overgebleven en we slechts Barbaarse voorbeelden zien van wat men daar verstaat onder godsdienst of cultuur. Wel, je hoeft maar een jaar of 800 terug te gaan in de tijd en je komt uit op de basis van waar we nu mee van doen hebben. Indertijd waren de beschavingen bekend als de Seleucia, Ctesiphon of Babylon. Bagdad was een belangrijke culturele hoofdstad en daar bloeide de kunst en cultuur die nu nog wel eens worden aangehaald als de wortels voor de hedendaagse beschaving (..) in die hoek. Op 10 februari 1258 echter namen de Mongolen uit het Verre Oosten met veel geweld deze hoofdstad en haar omgeving in bezit. Geen enkel leger was in staat gebleken deze Barbaarse horden tegen te houden. Huiveringwekkend was het lot voor de inwoners. De Mongolen vermoordden de kalief, de mannen, verkrachtten de vrouwen en trokken verder. Heel Mesopotamië werd toegevoegd aan het Mongoolse rijk dat nu ook grote delen van Rusland en China omvatte.

Mongolen 1 Alleen al in Bagdad en omstreken vielen meer dan een half miljoen slachtoffers. Het Barbaarse denken stopte pas toen die lui ergens bij de Middellandse Zee halt hielden en op adem kwamen. Maar ze vestigden ook de genen voor dat wat wij nu meemaken in de 21e eeuw aan manier van denken en doen. Bagdad werd een troosteloze provinciestad zonder betekenis. Irrigatie en openbare orde verdwenen, het recht van de sterkste zegevierde. Pas na de 1e Wereldoorlog kwam er weer een beetje gang in de ontwikkeling van stad en omliggend land. Werd Irak een zelfstandige natie met Britse invloeden op de politiek, al was het alleen al om de gewonnen olie daar. In feite is dat land daar dus net in ontwikkeling. Is de beschaving die we er nu aan toe dichten slechts kort geleden ontstaan en moeten we van de mensen daar niet veel meer verwachten dan wat we er nu van zien. Moord- en doodslag zit er kennelijk in de genen en het geloof is aan de ene kant een aanjager, aan de andere geen rem.

Mongolen 3Als we nu eens kijken naar Mongolië zien we dat van die beschaving maar weinig is overgebleven. Het is een agrarisch volkje dat indertijd een buffer vormde tussen de Sovjet Unie en China. Het omvangrijke Mongoolse Rijk verloor al snel haar gewicht en sindsdien verarmde het in razend vlot tempo. Alles is relatief. Ook het denken dat alles zal blijven zoals het ooit was. Maar dat een invasie door een vreemde macht niet altijd even positief uit zal vallen is iets dat je maar eens goed tot je moet nemen. Vandaar dat ik pleit voor waakzaamheid. Al schrijft er over 800 jaar iemand wellicht een heel aardig stukje geschiedenis over het huidige jaar 2015.

Overname en bevestigd vooroordeel…

OLYMPUS DIGITAL CAMERA‘Hoi……Margreet’…..De vrouw naast ons in de redelijk lege wagon van de gele rups op weg van Eindhoven naar Amsterdam via Utrecht startte een reeks van gesprekken waaruit wij konden opmaken dat zij niet bepaald met een geluidsdemper op haar mond was geboren. ‘Ja, ik zit nu in de trein en wilde je laten weten dat ik heel veel heb gehad aan jouw cursus ‘Leer met jezelf omgaan’. Ik voel me veel sterker dan ik was en ik moet zeker even naar dat ‘Self-destruct-termination-by hand’ handboek van jou kijken. Ik ben er echt van opgeknapt.’ Daarna volgde van de andere kant van de smartphone kennelijk een reeks adviezen, want de dame naast ons aan de andere kant van het gangpad knikte instemmend en gaf af en toe antwoord in de zin van ‘aha’ of ‘ja…uh…’. Toen de kennelijke goeroe aan die andere kant van de lijn so te horen aan het eind van haar Latijn was, ging de dame naast ons verder. “Ja, ik ga zo even naar de tuin, moet nog wat werk doen en dan spreek ik graag even af voor een assessment over wat ik nu zelf aan die coaching van jou heb gehad’. ‘Uh, ja, dank je wel en we zien mekaar….doei’. Ik keek even naar haar. Ze was een jaar of 45, oogde wat tuttig, haar kapper was duidelijk al een tijdje geleden gestopt met werken en op haar benen had ze voor zover ik het kon zien o.a. sporen van spataderen. Ik had mijn mening daarbij direct klaar. D66-type met een veel te groot en ijdel zelfbeeld, dat alleen via allerlei vage cursussen enige invulling kreeg. Het volgende telefoontje was dan ook een verrassing voor me. Ze belde ene ‘Willem Jan’. En dat gesprek ging in eerste instantie over een overname. Kennelijk was zij een soort van intermediair op dat gebied en zo gaf ze luid sprekend allerlei relevantie informatie door aan de man die haar verhaal aanhoorde. Over hoe om te gaan met aandeelhouders, met de OR, met juridische zaken. ‘Maar, het komt echt goed hoor, dat voel ik gewoon aan…ennuh…..maar…….ik wou maar zeggen…..nee, dat zie je……’. Het gesprek kantelde. Ze was de regie ineens kwijt. Ik merkte dat aan die korte interrupties en de steeds langere luistertijd van de dame die uit haar assessment-coaching kennelijk toch niet zoveel had geleerd om van zich af te bijten bij een beetje tegenwind. Na ruim een kwartier kwam er een eind aan het verhaal. Ik had het blad in mijn handen nog steeds niet echt gelezen. Zat alleen maar mee te luisteren en te observeren. Op Utrecht C.S. stapte ze uit. Pakte haar opvouwbare fiets uit de ruimte van de wagon bij de in- en uitgangen en liep met lichte tred naar de roltrappen vanaf het perron. Ik meende dat ik zwarte haarstoppels op haar benen zag, en wist het zeker. Beetje een tutje, maar wel een die meent dat zij in haar eentje een overname kon regelen. Met steun van Margreet en haar biologisch geteelde groenten uit de moestuin. En bedacht me ook dat ze bewust van Groen-Linkse origine zou kunnen zijn. Zo weinig realisme en totaal geen gevoel voor hoe het hoort in een trein….Kan niet anders.

Opnieuw beginnen?

1414344+s(120!x120!)Stel je nu eens het volgende voor. Je moet omdat je huisarts er mee stopt om welke reden ook, op zoek naar een nieuwe. Praktijk wordt gesloten en de zoektocht naar een vervangende arts levert een ‘hit’ op. Paar straten verderop, aardig man of vrouw, en je gaat naar een intakegesprek. Dan zegt de arts, ‘ kleedt u zich maar even uit’.  Het waarom ontgaat je. Maar goed je gehoorzaamt en staat even later in je blote vel voor de nieuwe dokter. Die pakt jouw oude en door de vroegere huisarts overgedragen patientenkaart in zijn ene hand en begint met zijn andere alle onderdelen van jouw unieke lijf te onderzoeken. Mompelt de man/vrouw wat, schrijft het nodige op. Daarna mag jij je aankleden. Bij het vervolggesprek constateert de arts dat er veel achterstallig onderhoud zit aan jouw lijf, dat je op dieet moet, dat je tenen krom staan, je rug een scheefte vertoont, dat je conditie ver te wensen overlaat. Maar dat jullie er samen wel uit gaan komen. Hij schrijft je een diepgaande behandeling voor waarbij de huisarts zelf het voortouw zal nemen. Hoe zouden we ons dit laten welgevallen denk je? Niet? Boos? Overdonderd? Vreemd? O, je dacht dat niet voor kwam? SpuitNou dan moet je eens terugdenken aan wat je overkomt/kwam toen/als je van tandarts wisselt(de). Die lui zijn gek op overnieuw beginnen is mij wel gebleken. Elke keer dat ik om welke reden dan ook (vaak verhuizing) wisselde van ‘smoelensmid’ bleek de voorgaande tandarts er een potje van gemaakt te hebben, ook al was op die behandeling van die vroegere tandarts weinig tot niets aan te merken vanuit het standpunt van mijzelf als patient. Maar het lijkt wel alsof men omzet wil genereren door telkens opnieuw zaken te gaan doen die de concullega ook al deed maar kennelijk niet goed genoeg. Wat ook zo aardig is; bij elke wisseling van tandarts bleek mijn oude dossier een tijdje lang spoorloos. Tja, dat een nieuwe tandarts dan zijn/haar eigen conclusies trekt is logisch. De arts die ik nu heb heeft me al heel wat pijn gedaan en daarmee mij gebit weten te redden. Alles in de mond, op een kies na, is nog steeds helemaal echt en origineel. Maar ze komt op een leeftijd dat je je afvraagt hoe lang nog….. Ik kijk niet uit naar een nieuwe kennismaking met een volgende collega van haar. Komende donderdag ben ik weert te gast voor mijn jaarlijkse controle. Als ze dan maar niet haar pensioen aankondigt…