
Als ik terugdenk naar pak weg 25 jaar geleden, herinner ik mij de eerste mobiele telefoons van toen (o.a.Nokia) nog goed. Daar kon je onderweg zo maar mee telefoneren als je dat wilde. Zelfs SMS-en was er mee mogelijk en je voelde je een hele bink met zo’n ding aan je broeksriem of in de binnenzak. Dat bellen deden we ook regelmatig. Net als we dat thuis deden. Immers telefoneren zat nog in ons dna. Nu, in 2026, lopen we met geavanceerde apparatuur in de vorm van een 10x20cm grote smartphone door het leven en volgen we het nieuws, de beursberichten, het weer, files, hebben apps voor van alles en nog wat, maken foto’s, filmpjes, communiceren als dwazen met die wereld om ons heen en weten ons altijd bereikbaar.

Zelfs mensen van 60+ hebben zo’n ding in het bezit en met wat hulp van kinderen of bekenden is het ook voor hen een bron van vermaak. Het enig wat we er vrijwel niet meer mee doen is bellen. We whats-appen of zo. Dat is leuker, je kunt plaatjes meesturen, en als je het niet achter het stuur van een of ander vervoermiddel benut vrij gevaarloos. Bij bellen moet je toch vaak dat ding aan je oor houden, of iets van dopjes in de oren stoppen waardoor het lijkt voor de omgeving dat je lijdt aan een of ander syndroom als je dan net even te luid met iemand aan de andere kant van de (lucht)lijn spreekt. In de auto hoef je tegenwoordig trouwens de handen niet meer aan dat toestel te hebben.

Een beetje auto maakt automatisch contact met je smartphone en schakelt meteen van radio naar telefoon als je even wilt spreken met iemand dan wel zelf gebeld wordt. Het is en blijft prachtige techniek en het heeft onze samenleving enorm veranderd. Kijk maar eens in een wachtkamer, in de trein of metro, men leest geen bladen of kranten dan wel boeken meer, maar loert op die kleine schermen. Luistert naar muziek, bekijkt tiktok-filmpjes, maar sluit zich in ieder geval af van de omgeving. Ook dat kan zo’n ding voor je doen, en dat is op zich prima als je maar geen ‘loner’ wordt die nog slechts kan communiceren via dat kleine elektronische hulpmiddel. Tegenwoordig zie ik mensen ook betalen met die dingen. Ze hebben dan een bank-app gekoppeld aan hun smartphone die weer communiceert met de elektronica van winkels of zo en op die wijze je betalingen regelt. Het is een applicatie die ik nog niet gebruik. Ben ik toch net even te wantrouwend voor. Als ik de hacks zie die regelmatig bedrijven qua opgeslagen informatie leegtrekken maakt me dat niet zekerder dat al die elektronica en persoonlijke gegevens veilig en onfeilbaar zijn verwerkt. Maar nu even alle nieuws volgen….Piep, ping, trrrrrr, pssss…. (beelden: archief)


‘Joh, je moest eens weten hoe ze in elkaar steekt, dan zou je niet zo lief over haar praten…..’ ‘ Ik heb onlangs nog even met haar apart gezeten. Ze had zelf haar schema geruild met een collega zonder haar chef in te lichten. Ik heb duidelijk gemaakt dat ik dat echt niet pik en dat ze kan rekenen op een stevige reprimande. Ook zorg ik dat ze haar overuren niet uitbetaald krijgt voor die extra diensten..’ ‘Ik had gedacht dat we bij dat kleine tentje konden eten, die Griek, of was het nou een Italiaan…..huh? Ja die! Leuk…zie ik je zo’ ‘Ik weet zeker dat hij van mij houdt, alleen laat hij dat zo zelden merken. Maar ik ben nog steeds gek op hem hoor….haha!’ ‘Zullen we weer eens lekker gaan shoppen? Zin in. Wanneer kan jij? Dan maken we meteen een afspraakje….leuheeeukkk’ Zie hier een overzicht van wat zinnen die ik in de openbare ruimte opving van kwebbelende dames. Alles via de mobiele telefoons wereldkundig gemaakt. Op een niet mis te verstaan volume, op heel verschillende plekken. Maakt niet uit of je nu in de trein of metro zit, of dat je naar een evenement als de Uitmarkt bent voor je culturele bagage. De dames kwekken er wat op los. En als je goed oplet speelt emotie een grote rol bij al die gesprekken.
Ook oudere dames bellen veel met die dingen in het openbaar. Vaak net even te luid. Alsof ze duidelijk willen maken dat ze ook zo’n apparaat bezitten en dat het dringend nodig is om alles wat oma met de kleinkinderen deelt ook met de rest van de wereld moet worden bekend gemaakt. Mannen bellen ook. Net zo luid, soms net zo interessant (..). Maar het gaat veelal over heel andere dingen valt mij op. Zoals: ‘Nee…joh, dat kan niet, daar heb ik nog geen concept voor geschreven en dat moet dan via afdeling Controlling, je kent het fenomeen toch?’ ‘Ja, ik heb er intern over gehad. Nee, ze willen er domweg niet aan. Wat ik ook doe, net of ik niet wordt gezien. Natuurlijk spreek ik er met mijn meerdere over, maar die doet net of zijn neus bloedt. Ik zal hem nog eens een mail sturen want dit kan natuurlijk niet. Zo frustrerend allemaal’. Zakelijk, belangrijk doenerij, concepten en rapporten, overleg, afspraken, en joviaal tegen mensen die vermoedelijk in het echte leven geen rol van betekenis zouden spelen.
De smartphone als vervanger van de computer, het Whatsappen als vervanging voor de mail of brief. Concepten spelen een rol, de carrière. Maar veel emotie komt niet boven. Wat me ook opvalt is dat veel mannen op lagere toon en volume spreken over hun zakelijke beslommeringen dan dames over de emotionele. Zijn wij dan zo anders als mensensoort? Blijven leuke observaties. Met een vraag als conclusie; hebben jullie dat zelf ook dat je zoveel deelt als je zit te bellen waar andere mensen het kunnen horen? Zelf bel ik zelden of nooit. Ik word weleens gebeld, maar dan houd ik het kort. Soms zeer kort! En jullie??
Hij oogde niet echt oud. Jaar of 40/45. Vlot type, T-shirt, zo’n hangende jeansbroek zonder riem waardoor zijn merkboxerband zicht- en leesbaar was. Kale kop, net als ik. Hij stonk naar drank. Niet dat me dat nu meteen zorgen baarde, maar om half elf in de ochtend is mij persoonlijk wel erg vroeg. Hij stapte hijgend na mij de lift in van het gebouw waar ik voor familiebezoek te gast was. Moest een paar etages lager zijn. Zodra de lift zich in beweging zette begon hij tegen me te praten terwijl hij zijn smartphone uit zijn broekzaak opviste. ‘Tis toch wat he’, zei hij met tamelijk luide stem, licht hijgend nog steeds, ‘vroeger had je helemaal geen benul van het bestaan van die dingen, je had het ook niet nodig. Maar nu, je ken nie zonder he.’. En om het bewijs te leveren van nut en noodzaak ging het ding af en drukte hij op drie of vier knoppen om een gesprek aan te nemen. Lukte niet. Misprijzend keek hij naar het op zich slimme ding. Toen naar mij. ‘Nou dat wordt terugbellen……’zuchtte hij. De alcoholwalm kwam me tegemoet. Intussen had hij zijn etage bereikt en stapte uit. Wenste me een geweldige dag verder en liep naar de toegangsdeur van de hal waar ook de lift zijn tussenstop had gevonden.
Ik vervolgde mijn reis, hangend aan de liftkabels, naar een paar etages hoger. Dacht na over wat hij zei. Ik ben, ik schat het netjes in, twintig jaar ouder dan de betrokken vent, weet ook nog dat we geen smartphones hadden of diens voorgangers. Maar ik weet ook dat ik mijn eerste mobieltje een jaar of twintig geleden toevoegde aan de spullen die behoorden bij werkstatus en gemak. Je kon met die eerste dingen vooral bellen. Handig onderweg, al waren de batterijen dan vrij snel leeg. Maar ik was ook veel in het buitenland en dan was die telefoon ook mijn levenslijntje naar de thuisbasis. Later kon je sms-sen, dat was een prachtige toegevoegde waarde. Met een handsfree-set was er met die toestellen ook in de auto te bellen. Het comfort en gebruiksgemak werd er steeds groter door. Om over te gaan in die smartphone-generatie waardoor ik nu een toestel heb waarmee ik betere foto’s maak dan met veel van mijn compacte digitale camera’s, mijn socials bedien, een agenda bijhoudt, kijk hoe het weer onderweg zal zijn, het laatste nieuws kan bijhouden zodat de kranten overbodig werden en ook nog kan mailen en whatsappen.
Het ding helpt me via satellieten bij het reisroutes kiezen, zoekt of boekt de dichtstbijzijnde restaurants als dat nodig is of de benodigde parkeergarages. Kortom, Smart is echt Smart en ik geniet daarvan. Met dank aan zoonlief die me aan die machinerie wist te helpen. Kostte wat moeite maar eenmaal over stag ben ik een adept. Ik kan me niet eens meer voorstellen hoe het is zonder…… De Smartphone verving veel wat vroeger allemaal apart moest worden bijgehouden. Kortom, geweldige dingen. En oh ja…..je zou er ook mee kunnen bellen natuurlijk. Mits je weet waar de knop zit om aan te nemen. En daar ga ik net als die liftreiziger onlangs ook vaak de mist mee in. ‘Kan altijd terugbellen’ is dan ook mijn conclusie. Maar of dat nu zo ‘smart’ is…?





