Tropen..

Tropen..

Een van de fraaiste musea in onze stad is niet een van de door toeristen zo geliefde adressen als het Rijks of Stedelijk, maar het in Amsterdam-Oost te vinden TropenMuseum. Het gebouw is niet zo lang geleden schitterend verbouwd en gerestaureerd. De sfeer en akoestiek zijn er geweldig. Komt ook door de belichting. Met wisselende exposities nam men afscheid van de soms wel erg donkere sferen en gevoelens rond Afrikaanse kunst. Men had op het moment van ons meest recente bezoek een expositie lopen op de bovenste (tweede) etage rond Winti, Sjamonisme en Hekserij. Over dat laatste schreef ik eerder (31-8jl) al een blog. In dit museum zie je dan deels hoe daarmee wordt of werd omgegaan.

Wat ik zelf ook leuk vond was de expositie over het geven van cadeau’s in diverse culturen. De uitleg is soms erg verrassend maar geeft je als bezoeker wel wat meer inzicht in hoe men bij verschillende volkeren bezig is met dat begrip. Een etage lager kom je vanzelf terecht in de wereld van de vroegere ‘Tropen’ toen Nederland nog een koloniale macht was en had en dat men toen bijna vanuit naiviteit omging met de ‘inheemsen’ zoals men deed.

Het superioriteitsgevoel van toen nauwelijks meer denkbaar in onze wereld anno 2021, maar paste prima in het tijdsbeeld van toen. Vrijwel alle grote Europese landen koloniseerden grote delen van de wereld. En elders deden landen als China niet veel anders. Wie de geschiedenis echt wil begrijpen moet toch eens langs gaan bij die TropenMuseum. Helpt meer dan vaak alleen maar politiek ingestoken propaganda rond het thema. Op de begane grond was op het moment dat wij het museum bezochten een stel losse exposities over o.a. Arabisch schrift en iets over Suriname. Een kunstenaar uit het Midden Oosten had een kunstwerk gemaakt met allerlei bootjes van blik en verbrande lucifers en noemde dat ‘De duisternis ontvluchten’. Je snapte vrij snel de insteek van het werk.

Een deel van de 1e etage was overigens ook ingericht met foto’s uit de World Press Photo tentoonstellingen, maar dan speciaal gericht op Afrikaans foto-journalistiek werk. Voor de liefhebber vast veel mooie beelden. Het museum is voor iedereen goed toegankelijk. Er is een lift, flink wat toiletvoorzieningen, kluisjes, een erg aardige koffieshop en er is een winkel met wat leuke spullen voor je eigen collectie thuis. De Museumjaarkaart is van toepassing, dus dat scheelt je het nodige entreegeld. Om het restaurant te kunnen bezoeken krijg je de toegangskaart mee en in coronatijd moest je ook een tijdspanne reserveren. Tijdens ons bezoek was het heerlijk rustig in het museum (buiten tropisch warm), terwijl het daar heerlijk koel vertoeven was. En wie klaar is met bekijken van al dat fraais kan om de hoek in het aardige Oosterpark nog even een stukje stadsnatuur opsnuiven. Want ook dat behoort bij de ambiance. Andere wijk dan het centrum maar zeker de moeite van het bezoeken waard dat Oost, al was het maar voor dat prachtige museum. (Beelden: eigen archief)

Russisch schaakspel

Mig 29 Red Knights.,Het is waarschijnlijk bijna vloeken in de momenteel ‘politieke kerk’ als ik zeg me altijd op een of andere wijze aangetrokken te hebben gevoeld tot het ‘Russische’ volk. Wellicht omdat het in de tijd dat ik die voorkeur ontwikkelde ‘not done’ was en je al snel voor communist werd uitgemaakt. Opmerkelijk genoeg kon ik zelf die zaken aardig scheiden. Ik vond gewoon dat alles wat ‘daar’ vandaan kwam interessanter was als wat hier gebruikelijk werd bevonden. Los van het feit dat ik ook veel op heb met de V.S., Engeland of Duitsland, de Russen (en in het verlengde Tsjechen) mochten altijd op een warme belangstelling rekenen en nog steeds ben ik in mijn collecties ook niet wars van een zekere voorkeur. Nu heb ik dat vorig jaar bij het balansen nog eens statistisch willen onderbouwen en kwam er toen achter dat het met die voorkeur in meer dan emotionele sferen nog wel meevalt. De Russische en Tsjechische modellen doen ver onder qua aantallen bij wat de Duitsers en Amerikanen leverden, maar toch hangt er bij mij altijd een zweem van sympathie over wat die Russen en andere Oost-Europeanen allemaal doen. Zeker een gevolg van mijn jeugd, en de wel eens beschreven bezoeken aan een Russisch straalvliegtuig of een (stief)vader met een voorkeur voor het merk Skoda in zijn handelsvoorraden. Die interesse moet je uitdiepen en dan lees je wat meer dan het gemiddelde kind of puber of de landen aan de andere kant van het ‘ijzeren gordijn’ over oorzaken en gevolg. Het is met die ogen dat ik ook kijk naar het Rusland van Poetin en het optreden van deze schaakgrootmeester tijdens de crises in Oekraine of op andere plekken aan de rand van zijn imperium.

Praag overzicht 1968Wat hij doet, is volkomen legaal, ook al voelen wij dat hier niet zo. Die opstandelingen die hem vragen om hulp zijn oprecht verbonden met het moederland en willen niets liever dan zich afscheiden van al die deelrepublieken die na de val van de Sovjet-Unie ontstonden en volken of stammen bijeen brachten die dat ofwel niet gewend waren. Maar aan de andere kant ook helemaal niet wil(d)len. Daarnaast zag je vanaf 1990 de westerse machtsblokken als EU of NAVO snel uitbreiden richting de grenzen van de vroegere Sovjet-Unie. Intussen is het zo (vanuit Russisch perspectief) dat de kanonnen van het westen via de NAVO-lidstaten Polen, Tsjechie, Letland, Estland en Litouwen, gericht zijn op Moskou. Echte buffers zitten er niet meer tussen. Met een geschiedenis die vol zit van overheersing en wantrouwen is dat een lont in een tamelijk groot kruitvat, maar wel een die simpel kan worden ontstoken. Rusland komt dus op voor haar rechten. Net zoals President Kennedy deed toen voormalig Sovjet-leider Chroetsjov raketten plaatste op Cuba. Dat viel compleet verkeerd bij de Amerikanen. En die ondernamen actie. Actie die meneer Poetin ook onderneemt. Sterke grenzen garanderen tenminste nog een beetje de veiligheid. En die grenzen zijn lang en ver reikend want dat enorme land heeft ook verbinding met het even expansionistische China, Japan en nog wat staten. Best een dossier om af en toe hoofdpijn van te hebben. En dan wil schaken wel eens helpen. Dat leidt af, dat geeft lucht. In Rusland zelf is heel veel mis, je snapt niet dat er mensen zijn die er willen wonen. Niet om de mensen, maar om het feit dat er een enorm rijke bovenlaag is gevormd die elke vorm van socialisme meteen heeft geeilimineerd. Met alle kwalijke gevolgen voor de  minder welvarenden in de Russische samenleving als resultaat. Maar bedenk ook lieve lezers, dat wij in het westen druipen van het boter op de bol.

Lada m.spoilers - geltonas_nelamboKijk naar het straatbeeld in de grote steden, wie een Lada rijdt is een pauper geworden, allemaal westerse auto’s. De eigen luchtvaartindustrie is zowat op de knieen gedwongen omdat elke vliegende vervoerder daar net als hier kiest voor Airbus of Boeing. Westerse consumentengoederen en kleding zijn in, kortom, we hebben grote belangen in dat land. Zo groot intussen dat we die boycots maar vooral moeten zien als bedoeld voor de buhne. In eigen land. Voor Poetin maakt het allemaal weinig uit. Daarvoor is hij veel te Russisch in zijn denken….