Jarig…

Jarig…

Ja, beste lezer(es), het is weer zover. De oude Meninggever viert opnieuw zijn verjaardag. Ik zal maar niet vertellen hoeveel kaarsjes ik nu weer mag uitblazen, maar ik kan melden dat ik me al drie weken aan het voorbereiden ben om dat in een keer voor mekaar te krijgen. Die vroegere verjaardagen verliepen totaal anders dan de huidige. Toen was het nog iets heel bijzonders, want zoveel luxe kenden we niet als kinderen van de jaren vijftig in de vorige eeuw. Nee, die verjaardag maakte wel het een en ander goed. Een keer per jaar kreeg je de volle aandacht. Ook van de altijd drukke ouders die normaal zo weinig tijd hadden om die aandacht te verdelen over de kinderen.

Waren ze goed gemutst wist je dat er ook een bijpassend cadeau was gevonden, maar o wee als een van de twee een zeker chagrijn vertoonde, dan zat het niet goed. Kwam best wel eens voor. Hoe dan ook, je kreeg dan de familie in huis, cadeautjes, taart en als je mazzel had, ook patat met iets lekkers als favoriet maaltje. Ik ben er alleen al om die reden gek op…nog steeds. Eindelijk een keer niet hoeven eten wat de pot schafte, want dat was veelal niet iets om naar uit te kijken. Maar die verjaardag wel. Die werden ook stevig gevierd door de ouderen. Lekker een drankje, hapje, sigaretten bij de vleet. En jij als jarige maar hopen dat de klok juist deze dag wat langzamer zou lopen zodat je nog lang een beetje ‘bijzonder’ bleef.

Helaas, de geschiedenis maakte duidelijk dat het zo niet werkt. Als je geluk hebt vier je heel wat verjaardagen tot je ontdekt dat je er in de nacht voor die dag niet meer van wakker ligt, je de verrassende cadeau’s veelal zelf hebt moeten aanwijzen dan wel kopen omdat je een wel heel gespecialiseerde smaak of voorkeur hebt gekregen. Maar hoe dan ook, het blijft bijzonder om jarig te zijn. Toen omdat je dan toch weer een jaartje ouder was en als meer en meer meetellende jongeling werd gezien. Nu omdat ik de jaren tel en geniet van elk jaar dat me als ouderling is gegeven. Realisme is me niet vreemd. We vieren nu vaak rustiger, gespreid, plezierig. Zeker geen sigaretten meer, dat kan echt niet. Maar wie weet welke kruiwagens vol aardige presentjes me alsnog wachten. Ik zal er over vertellen als me dat overkomt vandaag…. Intussen ga ik er van genieten….. Lang zal ik leven, lang zal ik leven, hieperdepiep……(Beelden: Prive)

De Eredivisie qua design – Raymond Loewey.

Als er een competitie zou zijn voor ontwerpers, speelde Raymond Loewy in de Eredivisie daarvan. De man was zo subliem dat hij in ongeveer elke tak van industrie zijn ontwerpen mocht leveren. Zo bedacht hij ooit de beschildering voor de Air Force One, het staatsvliegtuig van de Amerikaanse president. Maar hij bedacht ook ontwerpen voor Coca Cola, het interieur voor het supersone Concorde-vliegtuig, een Gestettner stencilmachine, de Greyhound Scenicruiser bus plus logo, een postzegel voor John F.Kennedy en zo voort. De man werd in Frankrijk geboren in 1893 en kwam uit een Joodse familie. Die familie zelf stamde weer uit Oostenrijk van vaderskant, zijn moeder was Frans. In 1908 won hij al de nodige prijzen voor zijn ontwerpen van modelvliegtuigen. Later vocht hij in de Eerste Wereldoorlog en kreeg het Erekruis voor  zijn moed. In 1919 verhuisde hij naar New York en startte zijn imposante professionele carriere.

Eerst als briljant etaleur bij grote warenhuizen als Macy’s, Sak’s  en Wanamakers. Ook werkte hij als illustrator voor bladen als de Vogue en Harper’s Bazar. Zijn eerste grote opdrachten kreeg hij van de Pennsylvania Railroad waarbij hij locomotieven een dusdanig ander aanzien wist te geven dat dit het beeld van loc’s over de hele wereld zou veranderen. Hij ging zo ver dat hij voor de spoorwegmaatschappij ook stations ging ontwerpen maar tevens interieurs van wagons waarin passagiers zich zeer comfortabel zouden voelen. Maar zijn grootste doorbraak kwam toch toen hij in de jaren dertig ging werken voor het automerk Studebaker. Niet alleen ontwierp hij het later zo bekende logo voor dat merk, maar al snel was zijn hand ook terug te vinden in de door Studebaker gefabriceerde modellen.

Door zijn slimme manier van werken kon hij Studebaker na de Tweede Wereldoorlog qua ontwerpen helpen aan een voorsprong op de andere Amerikaanse merken van tenminste twee jaar. Iconisch waren zijn ontwerpen waarbij de voorkant van de auto vrijwel gelijk was aan de achterkant en de neus een grille had waarin een imitatie-straalmotor dominant te zien was. Natuurlijk zat er onderhuids gewoon de bekende Studebaker-techniek, maar dat maakte de auto niet minder opvallend. Later ontwierp hij voor het merk de lage coupe-achtige Starliner, die door de jaren heen zou uitgroeien tot de latere Golden Hawk.

Ook opvallend was de Avanti. Een auto die in 1963 jonge kopers aan het intussen toch wel noodlijdende merk moest gaan binden. Een dergelijk ontwerp had nog niemand gezien of aangedurfd. Loewy wel. De auto werd deels in keiharde kunststoffen opgebouwd en dat had een succes kunnen zijn als de autowereld intussen niet enorm was veranderd. Studebaker ging onderuit en de Avanti ging een eigen leven leiden. Tot op de dag van vandaag. Want er zijn in de VS nog steeds kopers voor te vinden en kleine bedrijfjes bouwen deze wagens graag met moderne technieken nieuw in beperkte series. Omdat het ontwerp tijdloos is. Loewy werkte intussen voor NASA. Hij ontwierp daar het Skylab ruimtestation, waarbij hij ook lette op het feit dat je als astronaut in zo’n station nog een beetje normaal moest kunnen functioneren. Hij kon zich daarin verplaatsen en maakte een succesvol ontwerp ook al heeft hij zelf nooit de ruimte bezocht. Los van al die technische ontwerpen was Loewy ook altijd bezig met logo’s voor bedrijven, ontwikkelde hij restaurants, ontwierp ovenschotels, huizen, tractoren en zelfs flesjes voor Coca Cola toen dat merk van de oude vormgeving over wilde naar een nieuwe. Vele honderden ontwerpen en patenten staan op zijn naam.

Pas toen hij 80 was stopte hij met werken. En ging in Frankrijk van zijn pensioen genieten. Hij werd uiteindelijk 92 jaar oud en overleed in Monaco. Een erfenis achterlatend die zijn weerga niet kende. Nog steeds gezien als wellicht de grootste industrieel ontwerper ooit. En dat lijkt mij meer dan terecht. En dus gaf ik even aandacht aan de man. Overigens is er jaren geleden ooit in het Stedelijk Museum een overzichtstentoonstelling gehouden over Loewy en zijn werk. Werd toen druk bezocht. Van mij mag dat wel weer gebeuren. Verdient hij. (Beelden: Internet/Wiki)